भाग ३७: प्रेमाची कबुली
सकाळची कोवळी उन्हे द बेक हाऊसच्या काचेच्या खिडक्यांमधून आत येत होती. बेकरीत एका बाजूला ताज्या बनवलेल्या व्हॅनिला मफिन्सचा आणि आल्याच्या चहाचा दरवळ पसरला होता. काल रात्रीच कौशिकने बेकरीची ऑनलाईन नोंदणी पूर्ण केली होती, आणि योगायोगाने सकाळीच दोन-तीन नवीन ऑनलाईन ऑर्डर्सही आल्या होत्या. त्यामुळे बेकरीत एक वेगळाच उत्साह आणि हसतमुख वातावरण होते.
कामिनी काउंटरमागे उभी राहून ऑर्डर्सचे पॅकिंग करत होती, तर कौशिक कॉम्प्युटरवर नव्या ऑर्डर्सची यादी तपासत होता. लहानगा शार्दूल बाजूच्या बाकावर बसून आपली शाळेची वही उघडून चित्र काढण्यात दंग होता.
"कौशिकजी, हे बघा... ऑनलाईन बिलिंगची ही पावती बरोबर आहे ना?" कामिनीने कागद पुढे करत हसून विचारले. तिच्या चेहऱ्यावर बऱ्याच दिवसांनी एक निखळ आणि चिंतामुक्त हास्य दिसले होते.
कौशिकने तिच्याकडे पाहिले. तिच्या चेहऱ्यावरचा तो आनंद पाहून त्याचे मन तृप्त झाले. तो पुढे आला आणि पावती पाहता पाहता म्हणाला,
"अगदी बरोबर आहे कामिनीजी! मी म्हणालो होतो ना, हळूहळू सगळे सुरळीत होईल. आता बघा, लवकरच आपल्याला डिलिव्हरीसाठी नवीन मुलगाही ठेवावा लागेल."
कामिनीने लाजून मान खाली घातली, "हे सगळे तुमच्यामुळे शक्य होतंय कौशिकजी. तुम्ही नसता तर..."
तिचे वाक्य पूर्ण व्हायच्या आतच, बेकरीच्या दारात सावल्या पडल्या. एकामागून एक तीन जण आत आले. पुढे पन्नाशीचे एक गृहस्थ आणि एक महिला अधिकारी होते, ज्यांच्या गळ्यात बाल हक्क आयोगचे ओळखपत्र लटकत होते. त्यांच्या अगदी मागे खाकी वर्दीतील एक महिला पोलीस हवालदार अत्यंत गंभीर चेहऱ्याने उभी होती.
बेकरीतली ती छान, प्रसन्न शांतता एका क्षणात भंगली. कामिनीचा हात होता तिथेच थांबला.
"कामिनी नाचणे कोण आहेत इथे?" त्या पुरुष अधिकाऱ्याने रुक्ष आवाजात विचारले.
कामिनी पुढे झाली, तिचा आवाज थोडा थरथरला,
"हो... मीच आहे कामिनी. काय झाले साहेब?"
त्या महिला अधिकाऱ्याने हातातली शासकीय फाईल उघडली आणि थेट कामिनीच्या चेहऱ्याकडे पाहत म्हणाली,
"आम्ही बाल हक्क आयोगाकडून आलो आहोत. तुमच्या विरोधात आमच्याकडे एक गंभीर अनामिक तक्रार दाखल झाली आहे. तक्रारीनुसार, तुमची सध्याची आर्थिक परिस्थिती अत्यंत खालावलेली आहे. बेकरीवर कारवाई झाल्यामुळे तुमच्याकडे उत्पन्नाचा कोणताही स्थिर स्त्रोत उरलेला नाही. अशा परिस्थितीत तुम्ही ८ वर्षांच्या लहान मुलाचा म्हणजे शार्दूलचा सांभाळ करण्यास असमर्थ आहात. त्याच्या शिक्षणाकडे आणि भविष्याकडे पूर्णपणे दुर्लक्ष होत आहे."
हे शब्द कानावर पडताच कामिनीच्या पायाखालची जमीनच सरकली. तिच्या हातातील कागदाचे पाकीट गळून खाली पडले.
"नाही! हे... हे पूर्णपणे खोटे आहे! मी माझ्या मुलावर स्वतःच्या जिवापेक्षा जास्त प्रेम करते. त्याला कसलीही कमतरता भासू देत नाही." कामिनी आक्रोशाने म्हणाली.
तितक्यात पोलिसांना पाहून शार्दूल घाबरला. तो धावत आला आणि कामिनीच्या साडीचा पदर घट्ट पकडून तिच्या पाठीमागे लपला. त्याचे छोटे हात आईला घट्ट कवटाळून धरत होते, आणि त्याचे डोळे भीतीपोटी मोठे झाले होते.
"मॅडम, भावुक होऊन कायदे बदलत नाहीत," पुरुष अधिकारी कडक आवाजात म्हणाला. "अशा परिस्थितीत मुलाचे आरोग्य आणि भविष्य धोक्यात येऊ नये म्हणून, बाल हक्क कायद्यानुसार आम्ही शार्दूलला तात्काळ आमच्या ताब्यात घेणार आहोत. त्याला बालसुधारगृहात पाठवण्यात येईल, किंवा त्याची योग्य व्यवस्था होईपर्यंत त्याच्या अधिकृत सख्ख्या वडिलांकडे, म्हणजे महेश दवणे यांच्याकडे सोपवले जाईल. पोलीस हवालदार, मुलाला ताब्यात घ्या."
महिला पोलीस पुढे सरसावली. कामिनीच्या अंगातून जणू प्राणच निघून गेले.
"नाही! माझ्या मुलाला हात लावू नका! आम्ही मरू पण त्या महेशकडे जाणार नाही!" कामिनी दोन्ही हात पसरून शार्दूलच्या समोर ढाल बनून उभी राहिली. तिचे अश्रू अनावर झाले होते.
त्याच क्षणी, इतका वेळ शांत उभा असलेला कौशिक एका वादळासारखा पुढे आला. त्याने अत्यंत खंबीरपणे महिला पोलिसाचा मार्ग अडवला. त्याचा चेहरा संतापाने लाल झाला होता, पण त्याचा आवाज अतिशय संयमित आणि कायदेशीर धारेचा होता.
"थांबा! एक पाऊलही पुढे टाकू नका!" कौशिकचा तो भारदस्त आवाज बेकरीत घुमला.
अधिकाऱ्याने चिडून पाहिले, "तुम्ही कोण आहात मध्ये बोलणारे? आमचे शासकीय कर्तव्य बजावण्यात अडथळा आणू नका, अन्यथा तुम्हालाही अरेस्ट करू."
कौशिकने आपल्या कोटाच्या आतल्या खिशातून एक जाडजूड फाईल काढली आणि ती थेट अधिकाऱ्याच्या हातात आपटली.
"मी या कुटुंबाचा ॲडव्हायजर आहे, आणि त्याहून महत्त्वाचे म्हणजे या मुलाचा रक्षक आहे." कौशिक खणखणीत आवाजात बोलू लागला.
"ही घ्या कागदपत्रे! संकर्षण देशपांडे यांनी हायकोर्टात दाखल केलेल्या याचिकेची ही प्रत आहे. यामध्ये बेकरीचे सील काढल्याचे कोर्टाचे स्पष्ट आदेश आहेत. दुसरी गोष्ट, हे बघा बेकरीचे जीएसटी रजिस्ट्रेशन, बँक स्टेटमेंट आणि आजच सुरू झालेल्या ऑनलाईन बिझनेसचे अधिकृत पेपर्स. कामिनीजींचा हा व्यवसाय कायदेशीर असून, त्या महिन्याला मुलाचे शिक्षण आणि संगोपन करण्यासाठी पूर्णपणे सक्षम आहेत. या सगळ्यातून त्यांना स्थिर उत्पन्न मिळत आहे."
अधिकाऱ्यांनी घाईघाईने ती कागदपत्रे चाळायला सुरुवात केली. कौशिक तिथेच थांबला नाही. तो त्या पुरुष अधिकाऱ्याच्या डोळ्यात डोळे घालून, अत्यंत धाडसाने आणि थेट म्हणाला.
"आणि तुमचा जो आक्षेप आहे की आई एकटी आहे... तर ऐका! शार्दूल हा त्याच्या आईसोबत अत्यंत सुरक्षित, आनंदी आणि सुसंस्कृत वातावरणात राहत आहे, आणि जर उद्या कोर्टाला किंवा तुमच्या आयोगाला वाटत असेल की या मुलाला एका पुरुष पालकाची, एका वडिलांच्या आधाराची गरज आहे... तर मी, कौशिक सरदेसाई, या मुलाचे पूर्ण कायदेशीर पालकत्व स्वखुशीने स्वीकारण्यास तयार आहे. मी शार्दूलची संपूर्ण जबाबदारी घेतो"
कौशिकच्या या धक्कादायक, थेट आणि धाडसी विधानाने संपूर्ण बेकरीत अचानक शांतता पसरली.
कामिनी स्तब्ध झाली. तिने आपले अश्रू सावरत, अविश्वास आणि आश्चर्याने कौशिककडे पाहिले.
'पालकत्व स्वीकारण्यास तयार आहे?' हे शब्द तिच्या कानात घुमत राहिले. तिचे हृदय वेगाने धडधडू लागले.
बाल हक्क आयोगाचे अधिकारी कागदपत्रे पाहून आणि कौशिकचा हा आक्रमक व कायदेशीर बाणा पाहून निरुत्तर झाले. संकर्षणच्या सहीची ती कोर्टाची कागदपत्रे अत्यंत पक्की होती.
महिला अधिकाऱ्याने फाईल बंद केली आणि म्हणाली,
"ठीक आहे मिस्टर सरदेसाई. ही कागदपत्रे आम्ही आमच्या रेकॉर्डला जोडतोय. पण आम्ही या जागेची अचानक तपासणी करत राहू. आत्तासाठी आम्ही कोणतीही कारवाई करत नाही आहोत."
असे म्हणून ते अधिकारी आणि पोलीस हवालदार बेकरीतून बाहेर निघून गेले.
संकट तात्पुरते टळले होते. कामिनी खाली बसली आणि तिने शार्दूलला छातीशी घट्ट कवटाळले. दोघेही एकमेकांना धरून शांत झाले. अचानक कौशिकच्या तोंडून शार्दुलच्या पालकत्वाबद्दल निघालेले उद्गार त्याला देखील चकित करून गेले होते. त्याने लगेच कामिनीला बाय केले आणि आपल्या कामावर निघून गेला.
रात्रीचे नऊ वाजले होते. शार्दूल दिवसभराच्या या गोंधळाने थकल्यामुळे आतल्या खोलीत गाढ झोपला होता. बेकरी बंद झाली होती.
घराच्या शांत हॉलमध्ये कामिनी खिडकीजवळ उभी होती. तिचे मन विचारचक्राने ढवळून निघाले होते. सकाळी कौशिकने जे काही म्हटले होते, ते फक्त अधिकाऱ्यांना घालवून देण्यासाठीचे एक नाटक होते, की त्यामागे काही वेगळीच भावना होती? हा प्रश्न तिला स्वस्थ बसू देत नव्हता.
रात्री कौशिक पुन्हा तिला भेटायला आला, कामिनी स्वयंपाकघरातून पाण्याचा ग्लास घेऊन हॉलमध्ये आली. तिने कौशिकला पाण्याचा ग्लास दिला.
"कौशिकजी ... पाणी घ्या," कामिनी मऊ आवाजात म्हणाली.
कौशिकने पाण्याचा ग्लास घेतला, पण त्याने ते पाणी प्यायले नाही. त्याने तो ग्लास टेबलवर ठेवला आणि थेट कामिनीच्या डोळ्यांत पाहिले. त्याला तिच्या डोळ्यांत असलेले प्रश्न आणि हुरहूर दिसत होती.
"कौशिकजी... मला एक विचारायचे होते," कामिनीचा आवाज अगदी मंद होता.
"विचारा ना," कौशिक तिच्यासमोर उभा राहिला.
"सकाळी... त्या अधिकाऱ्यांसमोर तुम्ही ते काय म्हणालात? 'शार्दूलचे पालकत्व स्वीकारायला तयार आहे' असे का म्हणालात तुम्ही? फक्त त्या अधिकाऱ्यांना तिथून घालवण्यासाठी तुम्ही ती खोटी गोष्ट रचली होती ना?" कामिनीने श्वास रोखून विचारले.
कौशिकने तिच्याकडे पाहिले. त्याच्या चेहऱ्यावरचे ते भाव आता पार विरघळले होते. तिथे फक्त एक प्रेम, काळजी आणि सत्य होते.
कौशिकने कोणतेही आढेवेढे न करता, अत्यंत हळुवारपणे आपले दोन्ही हात पुढे केले आणि कामिनीचे थरथरणारे हात आपल्या हातात घेतले. त्याच्या हाताचा तो उबदार स्पर्श कामिनीच्या हृदयापर्यंत पोहोचला.
"कामिनीजी..." कौशिकने तिच्या डोळ्यांत पाहत, अतिशय मनापासून बोलायला सुरुवात केली,
"त्या अधिकाऱ्यांना घालवणे हा तर एक भाग होता... पण मी जे काही बोललो, ते खोटे अजिबात नव्हते."
कामिनीची धडधड वाढली, "म्हणजे?"
"म्हणजे हेच कामिनीजी..." कौशिकचा आवाज भावुक झाला,
"जेव्हापासून मी तुमच्या आयुष्यात आलोय, जेव्हापासून मी तुमचा हा संघर्ष, तुमची जिद्द आणि तुमचे निष्पाप मन पाहिलंय... तेव्हापासून माझा स्वतःवरचा ताबा सुटत गेलाय. तुमच्या या दुःखात, तुमच्या या लढाईत मी फक्त एक मित्र म्हणून राहू शकत नाही. मला तुमच्या आणि शार्दूलच्या आयुष्याचा एक कायमचा भाग बनायचे आहे."
कामिनीचे डोळे पुन्हा पाण्याने भरले, पण या वेळी हे अश्रू दुःखाचे नव्हते.
कौशिकने तिच्या हातावरची पकड थोडी घट्ट केली आणि आपल्या मनातील सुप्त प्रेमाची पहिली उघड कबुली दिली,
"मी तुमच्यावर खूप मनापासून प्रेम करतो, कामिनीजी! हे प्रेम कोणत्याही सहानुभूतीतून आलेले नाही, तर तुमच्याबद्दल असलेल्या आदरातून जन्माला आलंय. मला शार्दूलचा बाप बनायचे आहे, मला अनयाला देखील तुमच्यासारखी आई द्यायची आहे. तुमचा आयुष्यभराचा सोबती बनून तुमच्या प्रत्येक संकटासमोर ढाल बनून उभे राहायचे आहे. सांगाल तेव्हा, सांगाल तिथे मी तुमचा हात धरायला तयार आहे, मला काहीही घाई नाही आहे, तुम्ही हवा तेवढा वेळ घ्या मी वाट बघीन."
कौशिकचे ते शब्द गच्चीवरच्या वाऱ्यासारखे कामिनीच्या मनाला स्पर्श करून गेले. चार वर्षांपूर्वी ज्या स्त्रीला तिच्या नवऱ्याने घराबाहेर फेकून दिले होते, जिला पावलोपावली अपमानाचे चटके सहन करावे लागले होते, आज त्याच स्त्रीच्या समोर एक खंबीर, आदरयुक्त माणूस उभा राहून आयुष्यभराच्या प्रेमाची मागणी घालत होता.
कामिनीला काय बोलावे ते सुचेना. तिचे ओठ थरथरत होते. तिने शब्द न बोलता, फक्त डोळ्यात अश्रू ठेवून कौशिकच्या हातातला आपला हात तसाच ठेवला. त्या शांत रात्री, एका अव्यक्त पण सुंदर प्रेमाचा स्वीकार शब्दांशिवाय झाला होता.
क्रमशः
भालचंद्र नरेंद्र देव ©®
सदर कथेचे लिखाण सुरू आहे, पुढील भाग नियमितपणे इरा फेसबुक पेज वर येतील, त्यामुळे पेजला फॉलो करून ठेवा.
ता क: ही कथा पुस्तक काल्पनिक आहे. यातील नावे, पात्रे, स्थळे आणि घटना या लेखकाच्या कल्पनेचा अविष्कार आहेत किंवा काल्पनिक पद्धतीने ती योजली आहेत. कोणाही जिवंत वा मृत व्यक्तीशी, घटना प्रसंगाशी किंवा ठिकाणांशी त्यांच साधर्म्य आढळल्यास तो निव्वळ योगायोग समजावा.
सर्व हक्क राखीव आहेत, लेखकाच्या स्पष्ट लेखी परवानगीशिवाय या प्रकाशनाचा कोणताही भाग कोणत्याही स्वरूपात किंवा कोणत्याही प्रकारे पुनरुत्पादित किंवा कॉपी केला जाऊ शकत नाही किंवा कोणत्याही डिस्क, टेप, मीडिया किंवा इतर माहिती स्टोरेज डिव्हाइसवर हस्तांतरित किंवा पुनरुत्पादित केला जाऊ शकत नाही. पुस्तक परीक्षणातील संक्षिप्त अवतरण वगळता.